1
00:00:00,204 --> 00:00:10,204
ارائه شده توسط وبسایت صابرفان
.:: Saber-Fun.Com ::.

2
00:00:23,100 --> 00:00:28,063
‫« سیارۀ زمین ۳ »

3
00:00:35,295 --> 00:00:43,295
@SaberFun تلگرام صابرفان
@SaberFunOfficial اینستاگرام صابرفان

4
00:00:50,934 --> 00:00:54,803
‫در زیر شبه‌جزیره یوکاتان واقع‌در مکزیک...

5
00:00:56,596 --> 00:00:59,076
‫یک دنیای دیگر در جریان است

6
00:01:02,723 --> 00:01:05,243
‫هزارتویی از غارها...

7
00:01:08,083 --> 00:01:11,803
‫که ساختِ آب شیرین هستن...

8
00:01:18,083 --> 00:01:21,850
‫..و برای تمام حیات بر روی زمین ضروری‌ان

9
00:01:48,083 --> 00:01:53,883
‫آب شیرین به زمین و جاندارانی که
‫درونش زندگی می‌کنند شکل میده...

10
00:01:56,083 --> 00:01:58,723
‫..به شگفت‌انگیزترین طرق ممکن

11
00:02:00,617 --> 00:02:07,366
‫« قسمت چهارم: آب شیرین »

12
00:02:14,776 --> 00:02:17,936
‫جنگل بارانیِ کاستاریکا.

13
00:02:19,229 --> 00:02:23,709
‫همون‌طور که از اسمش معلومه،
‫بیشتر روزها در اینجا بارونیـه

14
00:02:26,384 --> 00:02:28,803
‫اما فقط در فصل‌های بارانی

15
00:02:29,296 --> 00:02:32,576
‫چنین باران‌های سیل‌آسایی می‌باره

16
00:02:40,863 --> 00:02:42,583
‫و این باران‌ها همراه خودشون...

17
00:02:43,583 --> 00:02:46,623
‫..موجود چشم‌نوازی رو میارن

18
00:03:01,623 --> 00:03:04,823
‫«قورباغۀ درختی پرنده»

19
00:03:10,223 --> 00:03:13,023
‫هزاران هزار از اون‌ها به اینجا میان...

20
00:03:16,383 --> 00:03:20,383
‫..تا در این برکۀ تازه شکل‌گرفته
‫به دور هم جمع بشن

21
00:03:27,623 --> 00:03:30,783
‫همگی یک نیاز اضطراری دارند.

22
00:03:36,703 --> 00:03:38,383
‫جفت‌گیری.

23
00:03:51,623 --> 00:03:55,103
‫این قورباغۀ ماده باید یک برگ پیدا کنه

24
00:03:55,103 --> 00:03:57,303
‫و روش تخم‌گذاری کنه

25
00:04:02,383 --> 00:04:06,383
‫این جفت‌گیری جنون‌آمیز
‫تنها یک روز به طول می‌انجامد...

26
00:04:07,383 --> 00:04:10,383
‫..برای همین باید زودتر به خودش بجنبه

27
00:04:15,863 --> 00:04:18,623
‫نَرهای مشتاق زیادی اینجا هستن

28
00:04:24,576 --> 00:04:26,856
‫به ازای هر ماده، ۹ نر

29
00:04:30,863 --> 00:04:35,543
‫و همگی آماده‌ان
‫با یک جهش وارد عمل بشن

30
00:04:41,103 --> 00:04:45,383
‫بنابراین، پیدا کردن جفت
‫برای این ماده کاری نداره

31
00:04:54,983 --> 00:04:58,103
‫اما دیگر نرها دربه‌در دنبال جفت هستن

32
00:05:18,663 --> 00:05:23,103
‫برای این ماده، تا حد زیادی
‫جفت‌گیری پر از آشفتگی‌ـه

33
00:05:34,423 --> 00:05:37,103
‫اوضاع داره از کنترل خارج می‌شه

34
00:05:45,343 --> 00:05:48,783
‫البته این مشکل یک راه‌حلی داره

35
00:05:54,863 --> 00:05:57,423
‫چند لگد دقیق...

36
00:06:00,383 --> 00:06:02,383
‫..معمولاً کار رو درمیاره

37
00:06:14,863 --> 00:06:16,623
‫مشکل حل شد

38
00:06:20,863 --> 00:06:24,863
‫حالا اون و یارش بالأخره می‌تونن جفت‌گیری کنن...

39
00:06:26,289 --> 00:06:28,289
‫..در یک آرامش نسبی

40
00:06:58,863 --> 00:07:02,383
‫تخم‌ها جایگیری بی‌نقصی دارند...

41
00:07:02,383 --> 00:07:05,383
‫..و مستقیماً بالای برکه آویزان هستن

42
00:07:23,823 --> 00:07:28,623
‫اینجا یک پرورشگاه ایده‌آل
‫برای بچه‌قورباغه‌ها محسوب میشه

43
00:07:32,103 --> 00:07:35,103
‫فعلاً کار اون در اینجا به پایان رسیده

44
00:07:35,870 --> 00:07:40,150
‫سال آینده همراه با باران‌های شدید برمی‌گرده

45
00:07:44,263 --> 00:07:47,263
‫آب‌های شیرین با همون سرعتی
‫که پدیدار می‌شن...

46
00:07:49,863 --> 00:07:51,927
‫می‌تونه همون‌قدر سریع ناپدید بشه

47
00:08:03,863 --> 00:08:06,143
‫جنوب شرقی سری‌لانکا

48
00:08:08,956 --> 00:08:11,636
‫الان وسط فصل خشکی‌ـه

49
00:08:28,383 --> 00:08:33,383
‫این تنها برکۀ باقی‌مونده
‫تا شعاع چند کیلومتریـه

50
00:09:32,063 --> 00:09:34,383
‫تمساح پوزه‌کوتاه...

51
00:09:34,383 --> 00:09:37,863
‫غول‌پیکر، به طول پنج متر

52
00:09:40,783 --> 00:09:43,103
‫ده‌ها تن از این تمساح‌ها...

53
00:09:44,103 --> 00:09:46,383
‫..زیر سطح آب پنهان شده‌اند

54
00:09:54,383 --> 00:09:56,183
‫و بقیه هم...

55
00:09:57,183 --> 00:09:59,103
‫..توی راهن

56
00:10:17,103 --> 00:10:20,383
‫این تمساح نر چند ساعته که تو راهه

57
00:10:27,103 --> 00:10:30,703
‫برکه، تنها جاییـه که اون
‫این شانس رو داره

58
00:10:30,703 --> 00:10:32,463
‫که یک گوزن شکار کنه

59
00:10:44,023 --> 00:10:49,383
‫یک گوزن بالغ انقدری هست که
‫تا پایان فصل خشکی کفافِ اون رو بده

60
00:11:00,383 --> 00:11:03,463
‫اما شکار کردن صیدی که از حضورت خبر داره...

61
00:11:04,463 --> 00:11:07,623
‫مستلزم چیزی حقیقتاً شگفت‌انگیزه

62
00:11:25,623 --> 00:11:27,383
‫اون...

63
00:11:28,215 --> 00:11:29,836
‫یک تله می‌سازه

64
00:11:39,890 --> 00:11:42,930
‫با کندن چاله‌ای میره زیر گِل...

65
00:11:56,176 --> 00:11:59,896
‫توی عمقی که بتونه
‫زیر پوشش گیاهی پنهان بشه

66
00:12:17,383 --> 00:12:20,023
‫یک استتار بی‌نقص

67
00:12:31,383 --> 00:12:35,383
‫اون تله‌ش رو درست لب برکه کار گذاشته...

68
00:12:37,103 --> 00:12:41,703
‫..جایی که گوزن‌های تشنه
‫برای آب‌خوردن اول به اونجا میرن

69
00:14:37,183 --> 00:14:40,423
‫این تمساح‌ها یاد گرفته‌ان
‫که چطور از نیاز مبرمِ

70
00:14:40,423 --> 00:14:43,663
‫گوزن‌ها به آب شیرین سوءاستفاده کنند

71
00:14:56,423 --> 00:15:00,663
‫آب‌های شیرین نه‌تنها زندگی
‫حیوانات رو متحول می‌کنن...

72
00:15:02,423 --> 00:15:05,008
‫بلکه یک‌سری مناطق رو
‫به‌طور کلی دستخوش تغییر می‌کنند

73
00:15:17,423 --> 00:15:21,183
‫هرساله، بیش از هزار میلیارد لیتر آب

74
00:15:21,183 --> 00:15:24,373
‫وارد بیابان کالاهاری (در آفریقا) می‌شه

75
00:15:32,583 --> 00:15:37,263
‫این آب‌ها از محلی که به شکل باران باریدند،
‫هزاران کیلومتر تا اینجا طی کرده‌اند

76
00:15:42,423 --> 00:15:44,303
‫و با اومدنش...

77
00:15:46,183 --> 00:15:49,023
‫بیابان کالاهاری رو...

78
00:15:49,116 --> 00:15:52,276
‫..تبدیل به یک آبادی سرسبز می‌کنه

79
00:16:01,183 --> 00:16:03,786
‫دلتای اوکاوانگو
‫[دلتا: زمینی مثلثی شکل که از آبرفت رودخانه پدید آمده]

80
00:16:25,743 --> 00:16:29,663
‫این آب‌ها جاذبه‌ای برای
‫میلیون‌ها حیوان هستن

81
00:16:38,423 --> 00:16:44,183
‫و برای برخی، الان بهترین زمان
‫برای بزرگ‌کردن یه خانواده‌ست

82
00:16:57,743 --> 00:16:59,583
‫برکه‌نورد آفریقایی

83
00:17:05,890 --> 00:17:08,183
‫و اون یک پدره...

84
00:17:08,183 --> 00:17:09,903
‫که داره کشیک می‌ده

85
00:17:28,903 --> 00:17:31,023
‫اون یک دونه که هیچ...

86
00:17:32,783 --> 00:17:36,583
‫..چهار جوجۀ تازه متولد داره

87
00:17:52,183 --> 00:17:56,663
‫اونا تا ۶ هفته قادر به پرواز کردن نیستن...

88
00:17:59,623 --> 00:18:04,183
‫پس تا اون‌موقع، پدر تنها محافظ‌شونـه

89
00:18:11,052 --> 00:18:14,709
‫راه‌رفتن بر روی آب براشون
‫چندان کار آسونی نیست...

90
00:18:17,663 --> 00:18:22,383
‫پس اون باید برکه‌نوردی رو بهشون یاد بده

91
00:18:43,663 --> 00:18:47,663
‫سیلاب براشون بهترین زمین تمرین‌ـه

92
00:19:03,823 --> 00:19:06,183
‫و با گذشت دو هفته...

93
00:19:07,423 --> 00:19:10,903
‫نه‌تنها جثه‌ی جوجه‌هاش دوبرابر شد...

94
00:19:12,373 --> 00:19:14,724
‫اعتمادبه‌نفس‌شون هم بالا رفته

95
00:19:26,183 --> 00:19:30,183
‫اما اینجا جای خطرناکی برای ول‌گشتنـه

96
00:19:39,183 --> 00:19:41,623
‫اون ندای هشدار رو ارسال می‌کنه،

97
00:19:41,623 --> 00:19:44,903
‫و جوجه‌هاش بلافاصله از حرکت می‌ایستن

98
00:19:46,903 --> 00:19:49,503
‫اونا هنوز نمی‌تونن با پرواز کردن
‫خودشونو به جای امن برسونن

99
00:19:52,503 --> 00:19:55,903
‫اما یک کاری هست که
‫اون می‌تونه برای نجات‌شون بده

100
00:19:58,183 --> 00:20:00,423
‫که بسیار پرریسکـه

101
00:20:03,263 --> 00:20:06,423
‫انقدری به تمساح نزدیک بشه
‫که حواسش رو پرت کنه...

102
00:20:07,663 --> 00:20:10,423
‫و به امید خدا تغییر مسیر بده

103
00:20:40,903 --> 00:20:42,903
‫مأموریت موفقیت‌آمیز بود

104
00:20:57,663 --> 00:21:00,183
‫براشون علامت می‌فرسته
‫که همه‌چیز روبراهه

105
00:21:13,183 --> 00:21:15,663
‫اما یکی از جوجه‌هاش نیست

106
00:21:39,413 --> 00:21:41,663
‫فرزندش رو صدا می‌زنه...

107
00:21:41,842 --> 00:21:43,842
‫..اما جوابی نمی‌گیره

108
00:22:37,183 --> 00:22:40,823
‫کمی گل‌آلود شده، اما خوب و سرحاله

109
00:22:47,407 --> 00:22:50,423
‫این جوجه فقط صدای پدر رو نشنیده بود

110
00:22:51,903 --> 00:22:54,063
‫و زمانی که خطری تهدیدت می‌کنه،

111
00:22:54,063 --> 00:22:57,423
‫همیشه پیشگیری بهتر از درمانـه

112
00:23:25,663 --> 00:23:28,703
‫این پدر جوجه‌هاش رو،
‫هر چهارتاشون رو...

113
00:23:28,703 --> 00:23:31,423
‫در شرف استقلال قرار داده

114
00:23:45,437 --> 00:23:47,903
‫درحالی‌که برکه‌نوردان به خوبی

115
00:23:47,903 --> 00:23:50,343
‫با زندگی در این دنیای سیل‌زده
‫سازگار شده‌اند...

116
00:23:53,383 --> 00:23:57,343
‫این ساکنین دلتا، نه چندان

117
00:24:08,663 --> 00:24:11,553
‫سگ خال‌خالی آفریقایی
‫[یا سگ وحشی آفریقایی]

118
00:24:14,423 --> 00:24:18,183
‫اونا در حالت عادی
‫شکارچیان فوق‌العاده موفقی هستن

119
00:24:19,183 --> 00:24:23,503
‫اما این گله‌ی پنج نفره
‫چندین روزه که چیزی نخوردن

120
00:24:29,416 --> 00:24:32,736
‫مشکل پیدا کردن شکار نیست

121
00:24:39,523 --> 00:24:44,003
‫این گله از «کل»ها (نوعی گاو)
‫فقط چندصد متر باهاشون فاصله دارن

122
00:24:48,663 --> 00:24:52,183
‫اما بین‌شون آبی پرعمق قرار داره

123
00:25:27,943 --> 00:25:30,903
‫گذر از اینجا کار خطرناکیـه

124
00:27:16,663 --> 00:27:21,423
‫این سگ‌ها بر روی زمین خشک
‫می‌تونن با سرعت ۶۵ کیلومتر بر ساعت بدوند

125
00:27:27,663 --> 00:27:32,663
‫اما کل‌ها زمانی که تهدید احساس می‌کنن
‫همیشه به آب‌های امن پناه می‌برند

126
00:27:38,423 --> 00:27:41,783
‫اونا با سُم‌های باز و پاهای درازشون

127
00:27:41,783 --> 00:27:44,423
‫می‌تونن با قدرت از آب عبور کنند

128
00:27:46,349 --> 00:27:48,487
‫سگ‌ها اما نمی‌تونن

129
00:28:12,183 --> 00:28:16,463
‫سرعت گرگ‌ها توی شنا به کل‌ها نمی‌رسه

130
00:28:19,503 --> 00:28:21,903
‫اما استراتژی رو خوب بلدن

131
00:28:42,903 --> 00:28:47,183
‫سگ‌ها، کل‌ها رو به نقطه‌ای می‌کشونن
‫که برتری با خودشون باشه

132
00:28:52,903 --> 00:28:55,623
‫برشون می‌گردونن سمت خشکی

133
00:28:59,423 --> 00:29:03,454
‫گلۀ سگ‌ها حالا می‌تونه
‫عقب‌افتادگی خودشو جبران کنه

134
00:29:50,783 --> 00:29:56,183
‫امروز موفق شدند،
‫اما گله دوباره فردا باید شکار کنه

135
00:29:59,903 --> 00:30:01,623
‫در اوکاوانگو،

136
00:30:01,623 --> 00:30:07,183
‫حیوانات مدام باید خودشون رو
‫با رفت و آمدِ آب شیرین وفق بدن

137
00:30:11,903 --> 00:30:16,903
‫اما مکان‌های نادری هم وجود دارن،
‫مثل این دریاچه مالاوی

138
00:30:16,903 --> 00:30:20,903
‫که آب شیرین میلیون‌ها ساله
‫اینجا جا خوش کرده

139
00:30:23,503 --> 00:30:26,663
‫و این باعث شده حیات تکامل پیدا کنه

140
00:30:27,259 --> 00:30:30,903
‫و تنوع خیره‌کننده‌ای از گونه‌های جانوری
‫در اینجا شکل بگیره

141
00:30:37,583 --> 00:30:41,183
‫در اینجا بیش از یک هزار
‫گونۀ مختلف ماهی وجود داره...

142
00:30:42,423 --> 00:30:45,183
‫..بیشتر از هر دریاچۀ دیگری روی کره زمین

143
00:30:56,183 --> 00:31:00,739
‫رقابت در این آب‌ها نفس‌گیره

144
00:31:23,063 --> 00:31:27,423
‫با «سیکلید لیوینگستون» آشنا بشید

145
00:31:30,663 --> 00:31:32,943
‫یک استادِ فریب

146
00:31:33,248 --> 00:31:37,183
‫که دیگر ماهی‌ها رو گول می‌زنه
‫که خیال کنن مُرده

147
00:31:41,183 --> 00:31:45,663
‫رنگ‌بندی خال‌دار بدنش
‫شبیه به جسمی درحال فاسد شدنـه

148
00:31:51,663 --> 00:31:54,063
‫اما برای اینکه مُرده جلوه کنی...

149
00:31:57,183 --> 00:31:59,063
‫باید لااقل...

150
00:32:00,063 --> 00:32:02,103
‫نقش مرده‌ها رو بازی کنی

151
00:32:05,663 --> 00:32:08,823
‫این بچه کسی رو گول نمی‌زنه

152
00:32:13,983 --> 00:32:18,183
‫شاید جعل مرگ خودش باورپذیرتر باشه

153
00:32:44,183 --> 00:32:45,823
‫خراب کرد

154
00:32:56,183 --> 00:32:59,183
‫باید اجرای نامحسوس‌تری به نمایش بذاره

155
00:33:12,423 --> 00:33:15,023
‫این قانع‌کننده‌تره

156
00:33:27,543 --> 00:33:30,423
‫اما هدف‌گیریش رو باید بهتر کنه

157
00:33:37,823 --> 00:33:39,343
‫نزدیک بود

158
00:33:46,903 --> 00:33:49,743
‫به‌نظر دیگه اینجا ازش استقبالی نمی‌شه

159
00:34:22,823 --> 00:34:25,023
‫در آخرین تلاش خودش...

160
00:34:25,604 --> 00:34:28,423
‫حالا به‌نظر نفس‌اش رو هم حبس کرده

161
00:34:49,183 --> 00:34:51,663
‫بالأخره موفق شد

162
00:35:11,423 --> 00:35:15,663
‫فقط به یک میلیون سال تکامل نیاز بود...

163
00:35:24,423 --> 00:35:29,183
‫و همین‌طور ثبات منحصربفرد
‫این دریاچۀ باستانی

164
00:35:37,903 --> 00:35:41,823
‫در نزدیکی ساحل غربی آفریقای استوایی

165
00:35:41,823 --> 00:35:45,903
‫جزیره آتشفشانی «بیوکو» وجود دارد

166
00:35:56,183 --> 00:36:00,503
‫آب‌های شیرینِ اینجا ذات پرتلاطمی دارند

167
00:36:36,183 --> 00:36:39,663
‫کمتر موجوداتی پا به
‫همچین آب‌هایی می‌گذارند،

168
00:36:40,017 --> 00:36:44,393
‫اما کسانی که این جسارت رو دارند،
‫می‌تونن به پاداش بزرگی دست پیدا کنند

169
00:36:47,183 --> 00:36:50,343
‫این گاوماهیان پس از ماه‌ها
‫رشد و تغذیه‌کردن در دریا

170
00:36:50,343 --> 00:36:53,423
‫حالا آماده‌ی تولیدمثل هستند

171
00:36:56,663 --> 00:36:59,823
‫و ایمن‌ترین محل برای تخم‌گذاری‌شون

172
00:36:59,823 --> 00:37:03,663
‫جاییـه که دست شکارچیان دریا بهش نرسه

173
00:37:06,183 --> 00:37:08,663
‫نوک این آبشار

174
00:37:14,443 --> 00:37:17,923
‫که برای یک ماهی
‫بدون شک سفری غیرممکنـه

175
00:37:21,903 --> 00:37:27,303
‫ولی در روزهای آتی،
‫این گاوماهی‌ها دگرگون خواهند شد

176
00:37:30,423 --> 00:37:32,263
‫اونا تغییر رنگ میدن

177
00:37:37,183 --> 00:37:43,183
‫دهان‌شون می‌چرخه
‫و مثل نوعی بادکش عمل می‌کنه...

178
00:37:44,663 --> 00:37:47,183
‫که مسلماً بهش نیاز پیدا می‌کنند

179
00:37:52,663 --> 00:37:56,703
‫چون تنها راهی که دارن...
‫به سمت بالاست

180
00:38:17,903 --> 00:38:21,183
‫تا بالای آبشار ۳۰ متر فاصله‌ست

181
00:38:27,663 --> 00:38:31,223
‫و اونا فقط ۲ سانتی‌متر طول دارن

182
00:38:34,183 --> 00:38:38,663
‫معادل اینه که یک انسان بخواد از آبشاری

183
00:38:38,663 --> 00:38:40,663
‫به ارتفاع ۱۶۰۰ متر بالا بره

184
00:38:50,183 --> 00:38:52,903
‫میلیون‌ها گاوماهی قصد این کار رو می‌کنند...

185
00:38:54,183 --> 00:38:57,823
‫..اما کمتر از ۱ درصدشون موفق می‌شن

186
00:39:07,423 --> 00:39:10,983
‫این گاوماهی چند روزه
‫داره صخره‌نوردی می‌کنه

187
00:39:19,699 --> 00:39:21,143
‫رسید!

188
00:39:25,709 --> 00:39:30,109
‫اون ماهی‌هایی که به بالا می‌رسن
‫حالا می‌تونن آماده‌ی تخم‌گذاری بشن

189
00:39:33,183 --> 00:39:38,423
‫و وقتی زمانش برسه،
‫بچه‌هاشون با جریان آب به دل دریا برمی‌گردن

190
00:39:59,423 --> 00:40:02,183
‫قدرت خارق‌العادۀ آب‌های سیل‌آسا

191
00:40:02,303 --> 00:40:05,783
‫اون رو تبدیل به برترین معمار سیارۀ ما می‌کنه

192
00:40:26,183 --> 00:40:30,663
‫این شاید شبیه سطح
‫یک سیارۀ بیگانه به‌نظر برسه...

193
00:40:43,663 --> 00:40:49,343
‫اما این الگوهای عجیب‌وغریب
‫آبراه‌هایی از آب شیرین هستن

194
00:40:51,503 --> 00:40:53,903
‫که به سمت دریا در جریان‌اند

195
00:41:08,183 --> 00:41:11,183
‫از ۳ میلیارد ۸۰۰ میلیون سال پیش

196
00:41:11,403 --> 00:41:14,283
‫که نخستین باران‌های تاریخ باریدند...

197
00:41:15,423 --> 00:41:18,823
‫آب‌های شیرین به این سفرها مسغول هستند

198
00:41:34,423 --> 00:41:39,183
‫اما امروزه، دو سوم بزرگ‌ترین دریاچه‌های ما

199
00:41:39,183 --> 00:41:41,823
‫دیگر به اقیانوس راه پیدا نمی‌کنند

200
00:42:14,183 --> 00:42:18,423
‫میزان محدودی آب شیرین
‫بر روی کره زمین وجود داره...

201
00:42:30,663 --> 00:42:34,503
‫بنابراین انسان‌ها
‫روش‌های شگفت‌انگیزی ابداع کرده‌اند

202
00:42:34,503 --> 00:42:40,183
‫تا مطمئن بشن آب شیرین همیشه موجود،
‫و پاسخ‌‌گوی تمام نیازهامون باشه

203
00:42:50,463 --> 00:42:53,663
‫آب‌های شیرین حالا تحت کنترل ما هستن...

204
00:42:55,183 --> 00:42:57,423
‫..اون هم در مقیاس‌های بسیار بزرگ

205
00:43:02,183 --> 00:43:05,183
‫بزرگ‌ترین سیستم آب‌یاری دنیا

206
00:43:05,183 --> 00:43:08,583
‫اینجا در پاکستان ساخته شده

207
00:43:17,663 --> 00:43:21,503
‫شبکه‌ای عظیم از سدها و آبراه‌ها...

208
00:43:24,183 --> 00:43:28,663
‫که رودخانۀ بزرگ «ایندوس» رو
‫منحرف و آبکشی می‌کنه

209
00:43:34,809 --> 00:43:39,452
‫این سیستم برای آب‌یاری منطقه‌ای
‫به بزرگیِ کشور انگلیس استفاده می‌شه

210
00:43:44,183 --> 00:43:47,023
‫این دنیای آب شیرین ساخت بشر

211
00:43:47,023 --> 00:43:49,903
‫آب و معشیت

212
00:43:49,903 --> 00:43:52,143
‫میلیون‌ها انسان رو تأمین می‌کنه..

213
00:44:00,103 --> 00:44:03,903
‫..اما بهاش رو طبیعت پرداخت می‌کنه

214
00:44:16,663 --> 00:44:22,183
‫یک موجود نادر در این
‫کانال آب‌یاری گیر افتاده

215
00:44:25,663 --> 00:44:28,623
‫و آب اینجا بزودی خالی می‌شه

216
00:44:29,013 --> 00:44:32,183
‫و به زمین‌های اطراف عرضه می‌شه

217
00:44:38,423 --> 00:44:43,423
‫شمار این گونۀ در معرض انقراض
‫به ۲۰۰۰ عدد هم نمی‌رسه

218
00:44:48,903 --> 00:44:51,503
‫دلفین رودخانۀ ایندوس

219
00:45:05,423 --> 00:45:11,183
‫این دلفین ماده ۲۴۰ کیلومتر
‫از رودخانۀ اصلی دور افتاده

220
00:45:14,903 --> 00:45:17,543
‫خودش به‌تنهایی نمی‌تونه برگرده

221
00:45:17,543 --> 00:45:22,663
‫پس تنها چاره اینه که
‫این تیم نجات اون رو ببرنش

222
00:45:46,663 --> 00:45:50,503
‫اون خارج از آب زیاد دوام نمیاره

223
00:45:57,183 --> 00:46:00,583
‫بازگشت به رودخانه
‫سفری چند ساعته‌ست

224
00:46:10,183 --> 00:46:14,903
‫زندگی اون حالا به این مردم وابسته‌ست

225
00:48:05,903 --> 00:48:11,703
‫تنها در همین ماه
‫نزدیک به ۳۰ دلفین باید نجات داده می‌شدن

226
00:48:41,903 --> 00:48:46,423
‫آب‌های شیرین فقط منشأ حیاتِ انسان‌ها نیستن

227
00:48:52,423 --> 00:48:57,183
‫بلکه زیستگاه گونه‌های جانوری بی‌شماریـه

228
00:48:57,183 --> 00:49:02,343
‫که بدون اون زنده نخواهند موند

229
00:49:21,183 --> 00:49:24,943
‫آب شیرین نیروی حیات‌بخشِ

230
00:49:24,943 --> 00:49:27,519
‫سیاره زمین است

231
00:49:42,395 --> 00:49:46,558
‫« پشت صحنۀ ساخت سیاره زمین ۳ »

232
00:49:49,183 --> 00:49:53,663
‫برای فیلم‌برداری از قصۀ در خطر انقراض‌ترین
‫دلفین آب‌های شیرین،

233
00:49:53,663 --> 00:49:58,423
‫تیم سیارۀ زمین با یک کارشناس برجسته
‫همکاری کرد؛ اوزما خان

234
00:49:58,423 --> 00:50:00,786
‫اولین باری که دلفین ایندوس رو دیدم،

235
00:50:00,833 --> 00:50:02,600
‫واقعاً شگفت‌زده شدم
‫[اوزما خان؛ زیست‌شناس حیات وحش،
‫از صندوق جهانی طبیعت]

236
00:50:02,663 --> 00:50:04,663
‫می‌دونین، آخه واقعاً موجود زیباییـه

237
00:50:04,663 --> 00:50:07,383
‫عشق در نگاه اول بود.
‫خیلی منحصربفرده

238
00:50:08,903 --> 00:50:12,903
‫اوزما بیش از ۲۰ ساله که
‫داره بر روی آخرین جمع باقی‌مانده

239
00:50:12,903 --> 00:50:14,903
‫از این دلفین‌ها تحقیق و مطالعه می‌کنه

240
00:50:16,423 --> 00:50:20,103
‫یه دلفین الان سرشو از اونجا آورد بیرون

241
00:50:20,103 --> 00:50:24,703
‫دلفین دریاچۀ ایندوس
‫فقط تو آب‌های شیرین می‌تونه زندگی کنه

242
00:50:24,703 --> 00:50:27,903
‫این گونه فقط در پاکستان
‫و نه هیچ‌جای دیگه یافت می‌شه

243
00:50:27,903 --> 00:50:32,183
‫و الان فقط حدود ۲۰۰۰ تاشون
‫در دریاچۀ ایندوس باقی موندن

244
00:50:32,908 --> 00:50:36,383
‫برای همین هر کدوم‌شون
‫برای خودشون خاص هستن

245
00:50:38,463 --> 00:50:43,463
‫دنبال‌کردن این دلفین‌ها در آب‌های تیره
‫کار بسیار چالش‌برانگیزیـه

246
00:50:44,463 --> 00:50:47,463
‫اونا فقط برای کسری از ثانیه
‫به روی آب میان

247
00:50:47,463 --> 00:50:51,183
‫و این محافظت ازشون رو سخت می‌کنه

248
00:50:51,463 --> 00:50:57,183
‫بزرگ‌ترین خطری که اونا رو تهدید می‌کنه
‫گیر افتادن در کانال‌های آب‌یاری‌ـه

249
00:50:58,183 --> 00:51:00,943
‫اما اوزما شاید یه راه‌حلی داشته باشه

250
00:51:01,567 --> 00:51:04,183
‫و با گروه نجات تیم می‌شه...

251
00:51:05,183 --> 00:51:08,863
‫تا بلکه بتونن کاری بکنن
‫که تابه‌حال انجام نشده

252
00:51:11,223 --> 00:51:14,183
‫این اولین باره در آسیا که می‌خوایم
‫ردیاب ماهواره‌ای

253
00:51:14,183 --> 00:51:16,183
‫روی دلفین‌های رودخونه‌ای کار بذاریم

254
00:51:16,183 --> 00:51:19,183
‫سنسورها روی این گونه تست نشدن،

255
00:51:19,183 --> 00:51:22,503
‫یه‌کم دل‌مون شور می‌زنه،
‫اما اگر کار کنه،

256
00:51:22,503 --> 00:51:25,503
‫پیشرفت به‌سزایی در
‫حفاظت از محیط زیست قلمداد می‌شه

257
00:51:28,543 --> 00:51:33,543
‫اوزما بیشتر از ده ساله که
‫داره یک ردیاب مناسب می‌سازه

258
00:51:34,252 --> 00:51:37,663
‫و امیدواره که به کمک اون
‫بتونه داده‌های مهمی جمع‌آوری کنه

259
00:51:37,663 --> 00:51:41,183
‫درباره این‌که چگونه این دلفین‌ها
‫از این سدها و کانال‌ها عبور و مرور می‌کنن

260
00:51:42,423 --> 00:51:47,423
‫اما برای نصب موفق ردیاب،
‫اول باید یه دلفین رو با موفقیت نجات بده

261
00:51:51,558 --> 00:51:56,066
‫این برنامۀ نجات امروزه

262
00:51:57,379 --> 00:52:01,743
‫من معمولاً حین نجات دلفین‌ها
‫خیلی دلشوره می‌گیرم

263
00:52:01,831 --> 00:52:05,711
‫نذارید آب وارد سوراخ تنفسی‌اش بشه

264
00:52:05,764 --> 00:52:09,863
‫و زیاد هم فشارش ندید

265
00:52:11,663 --> 00:52:14,183
‫راستش این غواص‌ها خیلی باتجربه‌ان

266
00:52:14,183 --> 00:52:16,983
‫ولی بخشی از وجودم همیشه نگرانـه

267
00:52:18,423 --> 00:52:21,663
‫اونا حیوانات وحشی‌ای هستن
‫که هیچ‌وقت برخورد مناسبی باهاشون نشده

268
00:52:23,583 --> 00:52:26,663
‫این کاری که دارن انجام میدن واقعاً پرخطره

269
00:52:26,663 --> 00:52:28,903
‫احتمالش زیاده که دلفینـه تلف بشه

270
00:52:28,903 --> 00:52:30,912
‫اما البته اینو با این مقایسه می‌کنن که
‫[نیک ایستون، تهیه‌کننده]

271
00:52:30,937 --> 00:52:33,766
‫اگر اینجا بمونن، قطعاً تلف می‌شن

272
00:52:33,979 --> 00:52:36,183
‫پس ناچارن متحمل این ریسک بشن

273
00:52:52,643 --> 00:52:53,656
‫دلفین رو گرفتن؟

274
00:52:53,680 --> 00:52:55,723
‫آره فکر کنم. گرفتنش
‫[عبدالله خان، فیلمبردار]

275
00:52:58,796 --> 00:53:01,556
‫حالا سرعت خیلی اساسیـه

276
00:53:10,663 --> 00:53:14,143
‫الان داریم با سرعت بالا می‌ریم
‫تا به محل رهاسازی برسیم،

277
00:53:14,143 --> 00:53:16,663
‫و فکر کنم اوزما زودتر از ما رفت
‫و امیدوارم که

278
00:53:16,663 --> 00:53:19,183
‫فرصتی جور بشه که
‫ردیاب رو به دلفین وصل کنه

279
00:53:22,996 --> 00:53:27,276
‫اما عملیات‌های نجات
‫همیشه طبق برنامه پیش نمی‌رن

280
00:53:30,376 --> 00:53:32,042
‫چی شده؟

281
00:53:37,503 --> 00:53:39,183
‫شکستگی

282
00:53:41,964 --> 00:53:44,404
‫بدو بیا اینجا! تشک رو بیار!

283
00:53:46,663 --> 00:53:50,663
‫دلفین رو سریع به وانت
‫گروه فیلمبرداری منتقل می‌کنن

284
00:53:50,724 --> 00:53:52,771
‫تانکر آب رو بیار!

285
00:53:53,418 --> 00:53:56,037
‫ببرش جلوتر

286
00:54:11,543 --> 00:54:14,183
‫اما بدون سقف و سرپناه،

287
00:54:14,183 --> 00:54:17,903
‫دلفین حالا در معرض خطر بزرگ‌تری
‫به نام بی‌آبی قرار داره

288
00:54:17,903 --> 00:54:20,503
‫ریسک خیلی بالاست، حتی همین‌الان

289
00:54:21,349 --> 00:54:24,029
‫اون خیلی حیوون نازیـه
‫و دوست نداریم بمیره

290
00:54:26,651 --> 00:54:28,111
‫آروم آروم، یواش‌تر برو

291
00:54:29,583 --> 00:54:33,700
‫تیم تغییر مسیر میدن و خودشونو
‫به نزدیک‌ترین محل رهاسازی می‌رسونن

292
00:54:35,423 --> 00:54:37,503
‫نباید بیشتر از این طولش بدن

293
00:54:38,663 --> 00:54:41,143
‫اوزما بی‌خیالِ وصل‌کردن ردیاب می‌شه

294
00:54:59,663 --> 00:55:02,343
‫خیلی حیف شد،
‫چون همه آماده بودیم

295
00:55:02,343 --> 00:55:05,423
‫و از صبح خیلی هیجان داشتیم
‫و کاملاً مجهز بودیم،

296
00:55:05,423 --> 00:55:10,183
‫ولی ایشالا تو عملیات نجات بعدی
‫فرصت مناسبی جور بشه

297
00:55:21,070 --> 00:55:25,590
‫چند روز بعد، اوزما بالأخره فرصتی پیدا می‌کنه

298
00:55:31,463 --> 00:55:34,503
‫امروز برای ما روز خیلی هیجان‌انگیزیـه

299
00:55:34,503 --> 00:55:36,423
‫چیزی نیست

300
00:55:36,423 --> 00:55:40,383
‫لحظه‌ای که بیشتر از ده ساله منتظرشیم

301
00:55:41,656 --> 00:55:43,536
‫آروم باش

302
00:55:48,222 --> 00:55:50,262
‫خب، می‌تونه بره

303
00:55:54,561 --> 00:55:56,503
‫تبریک میگم. مبارکه!

304
00:55:56,503 --> 00:55:58,583
‫آفرین به شما

305
00:56:03,033 --> 00:56:06,463
‫من خیلی خوشحالم، خیلی زیاد

306
00:56:06,463 --> 00:56:09,023
‫به‌نظرم به موفقیت بزرگی دست پیدا کردیم

307
00:56:11,183 --> 00:56:13,903
‫این شادترین لحظۀ تمام عمرمـه

308
00:56:20,663 --> 00:56:26,423
‫ظرف چند هفته، ردیاب‌ها
‫از اطلاعات جدیدی پرده برمی‌دارن

309
00:56:28,423 --> 00:56:32,263
‫اونا خیلی جنب‌وجوش دارن
‫که اصلاً انتظارشو نداشتیم

310
00:56:32,263 --> 00:56:37,423
‫بعد یکی از دلفین‌ها به طرز عجیبی
‫تا ۴۶ کیلومتر از محل رهاسازی

311
00:56:37,423 --> 00:56:40,983
‫به بالای رودخانه رفت،
‫و دیگه اینکه ما فکر می‌کردیم

312
00:56:40,983 --> 00:56:43,423
‫اونا توی مسیل رودخانۀ اصلی می‌مونن

313
00:56:43,423 --> 00:56:47,423
‫ولی از آبراه‌های کناری حرکت می‌کنن.
‫این خیلی جالبه

314
00:56:48,423 --> 00:56:51,383
‫ردگیری حرکات اون دلفین‌ها

315
00:56:51,383 --> 00:56:53,663
‫به اوزما کمک می‌کنه که بفهمه

316
00:56:53,663 --> 00:56:56,663
‫اونا کِی و کجا گیر میفتن...

317
00:56:57,903 --> 00:57:02,903
‫..و می‌تونه از آیندۀ این حیوانِ
‫در خطر انقراض حفاظت کنه

318
00:57:08,903 --> 00:57:10,663
‫در قسمت بعد...

319
00:57:12,043 --> 00:57:13,643
‫..جنگل‌ها

320
00:57:14,983 --> 00:57:17,223
‫دنیایی مخفی...

321
00:57:19,632 --> 00:57:22,778
‫که در اون زندگی تمام جانداران
‫شدیداً درهم‌تنیده است...

322
00:57:24,503 --> 00:57:27,800
‫..اون هم به غیرمنتظره‌ترین طرق ممکن

323
00:57:33,795 --> 00:57:37,383
‫«هبیتات اکسپلورر»، به حیوانات
‫و زیستگاه‌هاشون جان می‌بخشه

324
00:57:37,383 --> 00:57:41,023
‫در این برنامۀ تعاملی رایگان
‫کندوکاو کنید و کاردستی حیوانات بسازید

325
00:57:41,023 --> 00:57:44,823
‫به این آدرس برید:
‫bbc.co.uk/planetearth3

326
00:57:44,823 --> 00:57:47,263
‫و بر روی لینک‌های «دانشگاه باز» کلیک کنید

327
00:57:47,263 --> 00:57:49,663
‫یا برای سفارش یک نسخۀ چاپی رایگان

328
00:57:49,663 --> 00:57:52,903
‫از وب‌سایت دیدن کنید،
‫یا با شمارۀ روی صفحه تماس بگیرید

329
00:57:52,927 --> 00:58:09,927
ارائه ای از وبسایت صابرفان
.:: Saber-Fun.Com ::.

330
00:58:09,951 --> 00:58:23,951
@SaberFun تلگرام صابرفان
@SaberFunOfficial اینستاگرام صابرفان